Η διεύρυνση της πολεμικής σύρραξης στη Μέση Ανατολή τις τελευταίες ημέρες λειτουργεί ως καταλύτης για μια άμεση ανατιμολόγηση του γεωπολιτικού κινδύνου στην παγκόσμια ασφαλιστική αγορά. Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται οι καλύψεις πολεμικού κινδύνου (war risk) στη ναυτασφάλιση και την αεροπορία, όμως οι επιπτώσεις «απλώνονται» ήδη σε περιουσία, διακοπή εργασιών, ταξιδιωτική ασφάλιση και εφοδιαστική αλυσίδα, καθώς οι ασφαλιστές καλούνται να τιμολογήσουν ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, συχνών ακυρώσεων καλύψεων και περιορισμένης αντασφαλιστικής “όρεξης”.
Ναυτασφάλιση: αυξήσεις, ακυρώσεις και περιορισμός στο capacity
Η πιο άμεση επίπτωση καταγράφεται στη ναυτασφάλιση, ειδικά στις επεκτάσεις πολεμικού κινδύνου για διελεύσεις από τον Περσικό/Αραβικό Κόλπο και τα Στενά του Ορμούζ. Η Marsh έχει προειδοποιήσει ότι τα ασφάλιστρα Marine Hull στην περιοχή μπορεί να αυξηθούν βραχυπρόθεσμα κατά 25%–50%, με την αγορά να παραμένει «ρευστή» και ιδιαίτερα ευαίσθητη σε ενδεχόμενα πλήγματα σε εμπορική ναυτιλία.
Παράλληλα, δεν πρόκειται μόνο για ανατιμολόγηση αλλά και για ενεργοποίηση ρητρών ακύρωσης: μεγάλοι παίκτες της P&I και war risk αγοράς έχουν προχωρήσει σε ειδοποιήσεις ακύρωσης καλύψεων σε συγκεκριμένα ύδατα, επικαλούμενοι πιέσεις από τους αντασφαλιστές και αυξημένο «aggregation risk» (πολλές πιθανές ζημιές συγκεντρωμένες στον ίδιο γεωγραφικό διάδρομο). Ενδεικτικά, η Skuld δημοσίευσε γενική ειδοποίηση ακύρωσης για συγκεκριμένους πολεμικούς κινδύνους, με χρονικό ορίζοντα ημερών. Αντίστοιχα, η Gard ανέφερε ότι έλαβε ειδοποίηση ακύρωσης από αντασφαλιστές για πολεμικούς κινδύνους σε Ιράν και Περσικό/Αραβικό Κόλπο, οδηγώντας σε αντίστοιχες κινήσεις.
Το αποτέλεσμα είναι διπλό: (α) αυξημένα πρόσθετα ασφάλιστρα (additional premiums) για κάθε ταξίδι σε «listed» ζώνες και (β) μεγαλύτερη μεταβλητότητα στη διαθεσιμότητα κάλυψης. Σε τέτοια επεισόδια, η αγορά «πρώτα περιορίζει την έκθεση και μετά τιμολογεί», ειδικά όταν οι αντασφαλιστές σφίγγουν την παροχή χωρητικότητας.
Με τον όρο “χωρητικότητα” εννοείται φυσικά το μέγιστο ποσό κινδύνου που είναι διατεθειμένοι και μπορούν να αναλάβουν οι ασφαλιστές και οι αντασφαλιστές για έναν συγκεκριμένο κίνδυνο, κλάδο ή γεωγραφική περιοχή. Όταν μιλάμε για κίνδυνο πολέμου (war risk) στη ναυτιλία, ο πρωτασφαλιστής αναλαμβάνει μέρος του κινδύνου αλλά το μεγαλύτερο κομμάτι το περνά στους αντασφαλιστές. Η ασφαλιστική αγορά, πρώτα ορίζει το μέγιστο ποσό κινδύνου που μπορεί να αναλάβει και ανάλογα με αυτό αποφασίζει αν θα δοθεί κάλυψη, σε ποια τιμή και μέχρι ποιο όριο.
Σε κρίσεις πολεμικού κινδύνου η ασφαλιστική αγορά συνήθως περιορίζει άμεση την έκθεσή της – χαμηλώνει τα όρια, αποσύρεται από υψηλού κινδύνου περιοχες, ζητά ψηλότερα ασφάλιστρα ή επιβάλλει αυστηρότερους όρους. Και αυτό για να μπορέσει ρεαλιστικά να αναλάβει ένα μέρος του κινδύνου και να μην βρεθεί εκτεθειμένη και προ εκπλήξεων στις οποίες δεν θα μπορεί να ανταπεξέλθει με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
Μεταφορές και εφοδιαστική αλυσίδα: rerouting, surcharges και νέες απαιτήσεις
Όταν ανεβαίνει ο πολεμικός κίνδυνος σε μια θαλάσσια περιοχή, οι μεγάλες εταιρείες μεταφοράς εκτρέπουν πλοία από επικίνδυνες ζώνες και επιβάλλουν μακρύτερα δρομολόγια ή ακόμη και καθυστερούν ή αναστέλλουν δρομολόγια. Επίσης, είναι συνηθισμένο φαινόμενο να επιβάλλουν στους πελάτες τους πολεμικά πρόσθετα τέλη (war risk surcharges). Μπορούν επίσης να ζητήσουν ειδική ασφαλιστική κάλυψη πριν εισέλθουν σε χωρικά ύδατα υψηλού κινδύνου. Αυτό ανεβάζει άμεσα το μεταφορικό κόστος και άρα και τα υψηλότερα ασφάλιστρα του φορτίου.
Σε ήρεμες περιόδους πολλά ασφάλιστρα φορτίων, τα περίφημα συμβόλαια cargo, είναι ετήσια με ανοιχτή κάλυψη και με σχετικά σταθερή τιμολόγηση. Όταν όμως υπάρχει πολεμική ένταση, οι ασφαλιστές δεν θέλουν “τυφλή” ετήσια έκθεση αλλά έλεγχο και τιμολόγηση ανά ταξίδι και ανά φορτίο.
Παρόμοια λογική ισχύει και στις καλύψεις διακοπής εφοδιαστικών αλυσίδων. Εδώ μπορεί να αυξηθούν οι καθυστερήσεις, να μεγαλώσει ο χρόνος transit, μπορεί να μην παραδοθούν καθόλου κάποια φορτία σε κάποιο σημείο της εφοδιαστικής αλυσίδας ή και να παραμείνουν σε κάποιο λιμάνι για αόριστο χρονικό διάστημα οπότε αυξάνει και το accumulation risk. Αρα και εδώ οι ασφαλιστές γίνοντναι πιο επιλεκτικοί και πιο ακριβοί.
Στο πεδίο των ζημιών, οι αναφορές για περιστατικά σε δεξαμενόπλοια και συσσώρευση πλοίων κοντά στον Ορμούζ ανεβάζουν το επίπεδο συναγερμού, με την αγορά να «κλειδώνει» όρια και εξαιρέσεις.
Αεροπορική ασφάλιση: πίεση από κλειστούς εναέριους χώρους
Στην αεροπορία, ακόμη και χωρίς άμεσο πλήγμα σε επιβατικό αεροσκάφος, τα εκτεταμένα κλεισίματα εναέριων χώρων και οι μαζικές ακυρώσεις/παρακάμψεις δρομολογίων αυξάνουν την επιχειρησιακή και ασφαλιστική έκθεση. Ήδη αναλύσεις της αγοράς προειδοποιούν για ανοδική πίεση στα war-risk ασφάλιστρα αεροπορίας, με πιθανές επιπτώσεις και στα όρια κινδύνου.
Γιατί η επίδραση είναι «συστημική» για την ασφαλιστική αγορά
Το κρίσιμο, για τους ασφαλιστές και αντασφαλιστές, είναι ότι μια διευρυμένη σύρραξη στη Μέση Ανατολή δεν είναι «ένα ακόμη γεγονός». Αγγίζει ταυτόχρονα:συγκεντρωμένους κινδύνους (shipping lanes, hubs, ενεργειακές υποδομές), κεφαλαιακή ευαισθησία (ιδίως σε war books), inflationary pressures μέσω ενέργειας/μεταφορών, που επηρεάζουν το κόστος αποζημιώσεων σε πολλούς κλάδους.
Με απλά λόγια: ακόμη κι αν τα war premiums ανεβαίνουν και βραχυπρόθεσμα βελτιώνουν το pricing, η ταυτόχρονη πιθανότητα πολλαπλών μεγάλων ζημιών (marine/aviation/property) αυξάνει την μεταβλητότητα και ωθεί την αγορά σε πιο «σκληρούς» όρους: ακυρώσεις, υψηλότερα deductibles, αυστηρότερη επιλογή κινδύνων και μεγαλύτερη εξάρτηση από αντασφαλιστικό capacity — το οποίο, όπως δείχνουν οι κινήσεις μεγάλων οργανισμών, ήδη περιορίζεται.
No comment yet, add your voice below!