Οι δισεκατομμυριούχοι της Τεχνητής Νοημοσύνης

Από την Κατερίνα Πετρίδη

Ο χρόνος που χρειάστηκαν ο Steve Jobs ή ο Bill Gates για να γίνουν δισεκατομμυριούχοι ωχριά μπροστά στο πόσο αστραπιαία εκτοξεύτηκαν οι αμοιβές ορισμένων μηχανικών ή η αξία των μετοχών start ups όπως η OpenAI, η Anthropic, η Anysphere, η Perplexity, η Safe Superintelligence και άλλες. Ποτέ στα χρονικά δεν είχε δημιουργηθεί πλούτος σε τέτοιο μέγεθος και με τέτοια ταχύτητα.

Την ώρα που όλοι μας λίγο πολύ αναρωτιόμαστε αν η τεχνητή νοημοσύνη θα μας αφήσει χωρίς δουλειά ή αν θα σώσει την ανθρωπότητα, μια μικρή ομάδα ανθρώπων που δραστηριοποιούνται στη δημιουργία εφαρμογών ΑΙ έχουν κυριολεκτικά κάνει την τύχη τους! Η εκρηκτική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης έχει δημιουργήσει μία κοινωνική τάξη «νεόπλουτων» με πρωτόγνωρη ταχύτητα, ακόμη και για τα μέτρα του εντυπωσιακού κόσμου της τεχνολογίας.

Στην κορυφή της λίστας των νέων δισεκατομμυριούχων βρίσκεται ο Jensen Huang, CEO της Nvidia. Τα πανίσχυρα τσιπάκια της εταιρείας του είναι απαραίτητα συστατικά για την εκπαίδευση των συστημάτων ΑΙ και κυριολεκτικά κάθε επιχείρηση και κάθε κυβέρνηση που θέλει να αναπτυχθεί στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης τα χρειάζεται. Η προσωπική του περιουσία αυτή τη στιγμή υπολογίζεται γύρω στα 159 δισ. δολάρια, σύμφωνα με τον κατάλογο δισεκατομμυριούχων του Bloomberg, κατατάσσοντάς τον στην όγδοη θέση των πλουσιότερων ανθρώπων του κόσμου. Μόνο κατά τη διάρκεια του 2025 η περιουσία του αυξήθηκε κατά 44 δισ. δολάρια, καθώς η μετοχή της εταιρείας του αναδείχθηκε η πολυτιμότερη του πλανήτη, με κεφαλαιοποίηση που ξεπερνά τα 4 τρισ. δολάρια.

Τον ακολουθεί η νέα γενιά ιδρυτών τεχνολογικών start ups που κυριαρχούν στο παιχνίδι του ΑΙ. Για παράδειγμα η αξία της OpenAI εκτιμάται αυτή τη στιγμή γύρω στα 500 δισ. δολάρια και η αξία της Anthropic έχει τριπλασιαστεί από τον Μάρτιο και ανέρχεται σε 170 δισ. δολάρια. Οι ιδρυτές τους, μεταξύ των οποίων ο CEO της Anthropic Dario Amodei και οι Mira Murati και Ilya Sutskever της OpenAI είναι αδιαμφισβήτητα ήδη δισεκατομμυριούχοι. Μάλιστα οι Murati και Sutskever ήδη εγκατέλειψαν την OpenAI και ίδρυσαν τις δικές τους εταιρείες, Thinking Machines Lab και Safe Superintelligence Inc. αντίστοιχα. Η Thinking Machines Lab ιδρύθηκε τον Φεβρουάριο και μέχρι τον Ιούλιο είχε συγκεντρώσει κεφάλαια ύψους 2 δισ. δολαρίων και είχε ανεβάσει την αξία της στα 12 δισ. δολάρια. Τον Ιούνιο η αξία της Anysphere έφτανε τα 9,9 δισ. δολάρια και μόλις λίγες εβδομάδες αργότερα εκτοξεύτηκε στα 18-20 δισ., κάνοντας δισεκατομμυριούχο τον εικοσιπεντάχρονο ιδρυτή και CEO της Michael Truell. Σύμφωνα πάντα με το Bloomberg το 2025 τέσσερις από τις μεγαλύτερες εταιρείες ΑΙ έχουν δημιουργήσει τουλάχιστον 15 δισεκατομμυριούχους, των οποίων η συνολική περιουσία ανέρχεται σε 38 δισ. δολάρια.

Στη διάρκεια της χρονιάς που διανύουμε η αξία 53 start ups ξεπέρασε το 1 δισ. δολάρια και οι περισσότερες από αυτές δραστηριοποιούνται στην ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Αυτή τη στιγμή 498 εταιρείες στον χώρο του ΑΙ έχουν αξία που ξεπερνά το 1 δισ. δολάρια, ενώ η συνολική τους αξία φτάνει τα 2,7 τρισ. δολάρια. Οι 100 από αυτές ιδρύθηκαν από το 2023 και μετά. Αν δεν ζαλιστήκατε ήδη με τα αστρονομικά ποσά, υπάρχει και η λίγο χαμηλότερη κατηγορία, με 1.300 ΑΙ start ups να έχουν αξία που ξεπερνά τα 100 εκατομμύρια δολάρια. Ποτέ στα χρονικά δεν είχε δημιουργηθεί πλούτος σε τέτοιο μέγεθος και με τέτοια ταχύτητα, όπως επισημαίνει ένας ερευνητής του ΜΙΤ. Η τεχνητή νοημοσύνη χτίζει περιουσίες σε τέτοια κλίμακα, που τα επιτεύγματα των τεχνολογικών κολοσσών των περασμένων δεκαετιών μοιάζουν με προθέρμανση πριν την έναρξη του πραγματικού ντέρμπι.

Σε αντίθεση με τη μαζική τάση των τεχνολογικών εταιρειών στα τέλη της δεκαετίας του ’90 να μπουν στο χρηματιστήριο για να συγκεντρώσουν τα απαραίτητα κεφάλαια, οι AI start ups μπορούν να παραμένουν εκτός, καθώς υπάρχει διαρκής ροή επενδύσεων από venture capital funds, κρατικά επενδυτικά ταμεία και άλλους επενδυτές. Παράλληλα η ραγδαία ανάπτυξη των δευτερογενών αγορών δίνει τη δυνατότητα στους κατόχους μετοχών των εταιρειών ΑΙ να πωλούν τις μετοχές τους σε άλλους επενδυτές και να αποκτούν την απαραίτητη ρευστότητα. Επίσης πολλές ιδιωτικές εταιρείες ΑΙ εξαγοράζονται ή συγχωνεύονται, προσθέτοντας πολλά μηδενικά στις περιουσίες των ιδρυτών τους. Για παράδειγμα η Meta επένδυσε 14,3 δισ. στην Scale AI και στη συνέχεια ο ιδρυτής της Scale AI, Alexandr Wang, εντάχθηκε στην ομάδα ανάπτυξης εφαρμογών ΑΙ της Meta.

Το επίκεντρο της τεχνολογικής ανάπτυξης και κατ’ επέκταση της «παραγωγής» δισεκατομμυριούχων παραμένει στον κόλπο του Σαν Φρανσίσκο, στην περίφημη Silicon Valley. Έτσι τώρα το Σαν Φρανσίσκο έχει φτάσει να μετρά περισσότερους δισεκατομμυριούχους από τη Νέα Υόρκη, ενώ την τελευταία δεκαετία οι εκατομμυριούχοι του κόλπου διπλασιάστηκαν, τη στιγμή που στη Νέα Υόρκη αυξήθηκαν μόλις κατά 45%. Ο εντυπωσιακός πλουτισμός των κυρίαρχων της τεχνητής νοημοσύνης όμως έχει επιπτώσεις στους κοινούς θνητούς. Πέρσι πουλήθηκαν περισσότερες κατοικίες αξίας άνω των 20 εκατομμυρίων δολαρίων στο Σαν Φρανσίσκο από οποιαδήποτε άλλη χρονιά στην ιστορία. Η αξία των ακινήτων και οι τιμές των ενοικίων έχουν φτάσει σε δυσθεώρητα και δυσβάστακτα για πολλούς ύψη. Το μέσο ενοίκιο στο Σαν Φρανσίσκο φτάνει τα 3.500 δολάρια τον μήνα, αναγκάζοντας πολλές οικογένειες μέσου εισοδήματος να εγκαταλείψουν την περιοχή.

Μπορεί λοιπόν η ανθρωπότητα να αναρωτιέται για το πώς θα επηρεαστεί η ζωή πάνω στη γη από την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά εν τω μεταξύ τα αστρονομικά ποσά που αλλάζουν χέρια στις εξαγορές των ΑΙ start ups ή οι μυθικές αμοιβές που προσφέρονται στα στελέχη τους σε μεταγραφές πιο τρανταχτές και από αυτές των αστέρων του ΝΒΑ, αναμφίβολα αλλάζουν τη ζωή ορισμένων ανθρώπων, των «νεόπλουτων» του ΑΙ, που όπως φαίνεται δεν συγκεντρώνουν μόνον τον πλούτο, αλλά είναι αυτοί που κρατούν στα χέρια τους τις τύχες όλων μας.